Odszkodowania

Badania geotechniczne a odszkodowanie

Odszkodowanie za wykonanie badań geotechnicznych przysługuje tylko w sytuacji, gdy nie ma możliwości przywrócenia nieruchomości do stanu sprzed wykonania badania.

  • Jeżeli nie ma możliwości przywrócenia nieruchomości do stanu sprzed wykonania badania, wówczas przysługuje odszkodowanie.
  • Kwestie odszkodowania za ewentualnie wyrządzone szkody, najlepiej najpierw wyjaśnić z wykonawcą prac geotechnicznych, jest to najszybszy sposób.
  • W przypadku braku porozumienia z wykonawcą robót, to wojewoda po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, wyda decyzję w zakresie zasadności roszczenia i nakazania Inwestorowi wypłaty odszkodowania.
  • Zasądzone odszkodowanie wypłacane jest w ciągu 14 dni od dnia w którym decyzja o odszkodowaniu stała się ostateczna. Uzyskanie ostateczności przez decyzję wojewody następuje co do zasady po upływie 14 dni od dnia otrzymania decyzji przez wszystkie strony, tj. właścicieli / użytkowników wieczystych nieruchomości i Inwestora.
  • Odszkodowania wypłaci Inwestor, czyli spółka PERN S.A.
  • Od decyzji ustalającej odszkodowanie przysługuje odwołanie, co do zasady w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.

Etap budowy rurociągu a odszkodowanie

Zgodnie z przepisami prawa odszkodowanie otrzymają wszyscy właściciele/użytkownicy wieczyści nieruchomości (działek/gruntów), na których zostanie wybudowany rurociąg.

Przewidziano dwa rodzaje odszkodowań w związku z wybudowaniem rurociągu:

  • za ograniczenia dotychczasowego korzystania z nieruchomości (np. ustanowieniem strefy kontrolowanej rurociągu; zajęcie nieruchomości na okres budowy oraz za szkody rolnicze lub inne, które powstaną w trakcie budowy rurociągu);
  • za wywłaszczenie oraz za skutki powstałe w związku z wywłaszczeniem (np. wygaśnięcie służebności).

Organem uprawnionym do wydania decyzji o wysokości odszkodowań jest właściwy miejscowo wojewoda (pomorski, kujawsko-pomorski lub mazowiecki).

Poniżej znajduje się schemat z przypisaniem danego Wojewody do poszczególnych gmin:

Odszkodowanie za ograniczenia dotychczasowego korzystania z nieruchomości:

  • Postępowanie w przypadku odszkodowań za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości będzie wszczęte przez Wojewodę z urzędu w momencie zakończenia budowy rurociągu. To oznacza, że właściciel/użytkownik wieczysty nieruchomości nie musi składać żadnych wniosków, aby otrzymać odszkodowanie.
  • Właściciel/użytkownik wieczysty nieruchomości zostanie zawiadomiony przez właściwego Wojewodę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia wysokości odszkodowania.
  • Decyzje o przyznaniu odszkodowań wydaje właściwy Wojewoda na podstawie operatu szacunkowego (wyceny) sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego.
  • Właściwy Wojewoda otrzyma także od Inwestora protokoły wejściowe i protokoły końcowe z opisem nieruchomości oraz  rodzajem powstałych szkód dla konkretnej działki/gruncie.
  • Właściciel/użytkownik wieczysty będzie mógł zapoznać  się z dokumentacją zgromadzoną w sprawie, w tym z operatem szacunkowym.
  • Zasądzone odszkodowanie wypłacane jest w ciągu 14 dni od dnia w którym decyzja o odszkodowaniu stała się ostateczna. Uzyskanie ostateczności przez decyzję wojewody następuje po upływie 14 dni od dnia otrzymania decyzji przez wszystkie strony, tj. właścicieli/użytkowników wieczystych nieruchomości i Inwestora.
  • Odszkodowania wypłaci Inwestor, czyli spółka PERN S.A.
  • Od decyzji ustalającej odszkodowanie przysługuje odwołanie, co do zasady w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.

Poniżej znajduje się uproszczony schemat powyższej procedury:

Odszkodowanie za wywłaszczenie oraz za skutki powstałe w związku z wywłaszczeniem:

  • W ciągu dwóch miesięcy, od dnia w którym decyzja lokalizacyjna stała się ostateczna, powinno nastąpić pisemne uzgodnienie wysokości odszkodowania między wojewodą, a dotychczasowym właścicielem/użytkownikiem wieczystym.
  • Postępowanie administracyjne w przypadku odszkodowań za wywłaszczenie nieruchomości oraz za skutki powstałe w związku z wywłaszczeniem, będzie wszczęte przez Wojewodę z urzędu dopiero w momencie braku zawarcia powyższego porozumienia.
  • Właściciel/użytkownik wieczysty nieruchomości zostanie zawiadomiony przez właściwego Wojewodę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia wysokości odszkodowania.
  • Decyzje o przyznaniu odszkodowań wydaje właściwy Wojewoda w terminie 30 po wszczęciu postępowania na podstawie operatu szacunkowego (wyceny) sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego.
  • Właściciel/użytkownik wieczysty będzie mógł zapoznać  się z dokumentacją zgromadzoną w sprawie, w tym z operatem szacunkowym.
  • Zasądzone odszkodowanie wypłacane jest w ciągu 14 dni od dnia w którym decyzja o odszkodowaniu stała się ostateczna. Uzyskanie ostateczności przez decyzję wojewody następuje po upływie 14 dni od dnia otrzymania decyzji przez wszystkie strony, tj. właścicieli/użytkowników wieczystych nieruchomości i Inwestora.
  • Odszkodowania wypłaci Wojewoda.
  • Od decyzji ustalającej odszkodowanie przysługuje odwołanie, co do zasady w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.

Poniżej znajduje się uproszczony schemat powyższej procedury:

  • Przez uprawnionego rzeczoznawcę majątkowego.
  • To rzeczoznawca sprawdzi i wyceni utrudnienia i szkody spowodowane budową rurociągu.
  • Podstawą do ustalenia odszkodowania będzie przeprowadzenie inwentaryzacji stanu nieruchomości przed przystąpieniem do prac oraz po zakończeniu wszystkich robót budowlanych.
  • PRZED rozpoczęciem prac inwestor/wykonawca robót budowlanych w obecności właściciela nieruchomości przygotuje opis stanu nieruchomości, tzn. jaki rodzaj upraw, drzew, krzewów oraz inne elementy zagospodarowania znajdują się na danej działce. Wszystkie te informacje znajdą się w protokole o stanie nieruchomości przed rozpoczęciem budowy.
  • PO zakończeniu wszystkich prac budowlanych zostanie spisany protokół o stanie nieruchomości po zakończeniu budowy – czy zostały wyrządzone szkody, czy budowa spowodowała utrudnienia itp.

Po sporządzeniu i analizie wszystkich protokołów, rzeczoznawca opracuje dokument – operat szacunkowy, który określi wysokość odszkodowania. Na podstawie tego dokumentu wojewoda wyda decyzję o wysokości odszkodowania.

Operat szacunkowy sporządzony na podstawie wszystkich protokołów określi wysokość odszkodowania za faktycznie poniesione szkody ze względu na ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Odszkodowanie będzie obejmowało szkody rzeczywiste i utracone korzyści wyrządzone budową rurociągu wraz z infrastrukturą towarzyszącą, a w szczególności:

  1. straty w zasiewach, uprawach i zbiorach,
  2. nakłady na wykonanie rekultywacji biologicznej,
  3. wartość szkód z powodu zmniejszenia zdolności produkcyjnej w okresie porekultywacyjnym,
  4. straty w mieniu ruchomym i nieruchomym, w tym drzewa i inne rośliny,
  5. utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości spowodowane umieszczeniem na niej urządzeń przesyłowych, w tym trwałe ograniczenie w sposobie korzystania z nieruchomości oraz zmniejszenie wartości nieruchomości w przypadku zmiany warunków korzystania z nieruchomości.

Po zakończeniu budowy rurociągu, za każde ewentualne wejście na teren nieruchomości w celu  wykonywania prac remontowo – konserwacyjnych, powodujących zniszczenia, właściciel nieruchomości otrzyma każdorazowo odszkodowanie.

Uzyskanie ostateczności przez decyzję wojewody następuje co do zasady po upływie 14 dni od dnia otrzymania decyzji przez wszystkie strony, tj. właścicieli / użytkowników wieczystych nieruchomości i Inwestora i:

  • niewniesienia od niej w tym czasie odwołanie, albo
  • przed upływem tego terminu, gdy wszystkie strony zrzekną się prawa do wniesienia odwołania.

Tak, można się odwołać od decyzji o wysokości odszkodowania. Odwołanie od decyzji o odszkodowaniu można wnieść, co do zasady w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia.

  • Realizacja inwestycji, poza kilkoma sytuacjami, nie wiąże się ze zmianą właściciela,
  • W większości przypadków zostanie tylko ograniczone prawo do korzystania z nieruchomości, za co każdy właściciel otrzyma odszkodowanie.

Zmiana właściciela będzie musiała nastąpić jedynie w przypadku konieczności budowy naziemnych obiektów kubaturowych (stacje zasuw i pompownie pośrednie wraz z drogami dojazdowymi) i będzie ograniczona do niezbędnego minimum.

Odszkodowania za nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym podlegają przekazaniu do depozytu sądowego na okres 10 lat.

W celu wypłaty ww. odszkodowania następcom prawnym z depozytu,  muszą oni w powyższym okresie uzyskać akt poświadczenia dziedziczenia albo postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku.

Budowa II nitki Rurociągu Pomorskiego – rurociągu ropy naftowej na odcinku Płock-Gdańsk, jako strategiczna inwestycja w sektorze naftowym realizowana jest w oparciu o ustawę z dnia 22 lutego 2019 r.  o przygotowaniu i realizacji strategicznych inwestycji w sektorze naftowym (Dz.U. z 2019 r. poz. 630 z późn. zm.) Ustawa ta reguluje kwestie związane z wypłatą odszkodowań przy realizacji inwestycji. W sprawach odszkodowań stosuje się również odpowiednio przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2020 r. poz. 65 z późn. zm.).